مطالعات برنامه درسی

مطالعات برنامه درسی

نقش ایدئولوژی های برنامه درسی در جهت دهی به ارزش ها، اهداف و روش‌های تعلیم و تربیت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
نرگس کیانی 1
علی نوری 2
هدایت اله اعتمادزاده 3
1 دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ و فلسفه تعلیم و تربیت، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران
2 دانشیار برنامه‌ریزی درسی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران
3 استادیار برنامه‌ریزی درسی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران
10.22034/jcs.2024.180209
چکیده
این مقاله با هدف تعیین موضع‌گیری هر یک از ایدئولوژی‌های برنامه درسی (جزمیت‌گرایی مذهبی، انسان‌گرایی منطق­گرا، پیشرفت‌گرایی، نظریه انتقادی، نومفهوم‌گرایی و کثرت‌گرایی شناختی) نسبت به ارزش‌ها، اهداف، و روش‌های تربیتی انجام شد. در مرحله نخست، با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی، فصل مرتبط با ایدئولوژی‌های برنامه درسی از کتاب تصورات تربیتی (آیزنر، 1994) تحلیل شد تا جهت‌گیری هر یک از ایدئولوژی‌ها در مورد منطق، اهداف، و محتوای برنامه درسی تعیین گردد. سپس در مرحله دوم، یازده متخصص نظریه برنامه درسی از طریق یک پیمایش کیفی دعوت به مشارکت شدند تا نتایج به‌دست‌آمده را ارزیابی و بهبود بخشند. به این ترتیب، یک چارچوب مفهومی تدوین شد که سیاست‌گذاران تربیتی، برنامه‌ریزان درسی، معلمان، و والدین می‌توانند با استفاده از آن، شناخت جامعی از جهت‌گیری هر یک از ایدئولوژی‌های برنامه درسی درباره هفت عنصر اساسی برنامه درسی (منطق حاکم، آرمان تعلیم و تربیت، دانش دارای ارزش تدریس، تدریس اثربخش، نقش معلم، نقش دانش‌آموز، و کارکرد ارزشیابی آموزش) به دست آورند و بر اساس این شناخت، درباره ایدئولوژی برنامه درسی مورد ترجیح خود تأمل نمایند.
کلیدواژه‌ها
نظریه برنامه‌درسی
ایدئولوژی برنامه‌درسی
آرمان تربیتی
محتوای برنامه‌درسی
راهبردهای تدریس

موضوعات

عنوان مقاله English

The Role of Curriculum Ideologies in Directing Values, Purposes, And Methods of Education

نویسندگان English

Narges Kiani 1
Ali Nouri 2
Hedayatollah Etemadizadeh 3
1 M.A Student in History and Philosophy of Education, Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities, Malayer University, Malayer, Iran
2 Associate Professor of Curriculum Planning, Department of Educational Sciences, Malayer University
3 Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities, Malayer University
چکیده English

This study aimed to define the orientation of six curriculum ideologies - religious orthodoxy, rational humanism, progressivism, critical theory, reconceptualism, and cognitive pluralism - toward values, goals, and educational methods. Initially, a qualitative content analysis was conducted on the chapter discussing curriculum ideologies in Eisner’s The Educational Imagination (1994) to identify each ideology’s orientation toward the logic of education, its aim, and curriculum content. In the second phase, eleven curriculum theory experts participated in a qualitative survey to evaluate and refine the findings. Consequently, a conceptual framework was developed, offering educational policymakers, curriculum designers, teachers, and parents a comprehensive understanding of how each ideology addresses seven key curriculum elements: guiding logic, educational aims, knowledge of most worth, effective teaching, the role of the teacher, the role of the student, and the main function of educational evaluation. This understanding enables them to reflect on and select their preferred curriculum ideology.
 

کلیدواژه‌ها English

Curriculum Theory
Curriculum Ideology
Educational Aimes
Curriculum Content
Teaching Strategies
اعتمادی زاده, هدایت. و نوری، علی. (1402). تحلیل و تبیین پایه‌های نظری و نوع جهت‌گیری نظریۀ کثرت‌گرایی شناختی به طراحی برنامۀ درسی. رویکردهای نوین آموزشی، 18(1), 132-109.
دهقانی، مرضیه. و غفاری، ابوالفضل. (1395). بررسی مبانی نظری اندیشه‌های آیزنر و دلالت‌های تربیتی آن: با نقدی بر نظرات وی. پژوهش­های کیفی در برنامه درسی، 1(4)، 20-1.
زند، علی.، مهرمحمدی، محمود. و فردانش، هاشم. (1395). دلالت­های تربیتی مفهوم دانش قدرتمند برای نظریه برنامه درسی. فصلنامه مطالعات برنامه درسی، 11(42)، 1-30.
شریفیان، فریدون. (1393). مفهوم‌پردازی «کورر» و تحلیل نسبت برداشت‌های جدید ‌با تلقی نومفهوم‌گرایانه. فصلنامه مطالعات برنامه درسی، 9(33)، 56-31.
گوتک، جی. ال. (2004). مکاتب فلسفی و آرای تربیتی. ترجمه محمد پاک­سرشت (1389)، تهران: سمت.
مهرمحمدی، محمود. (1393). درآمدی بر شوآب و شوآب شناسی. مطالعات برنامه درسی، 9(32)، 40-11.
میلر، جی. پی. (2007). نظریه­های برنامه درسی. ترجمه محمود مهرمحمدی (1389)، تهران: سمت.
نوری، علی. (1393). دیدگاه برنامه درسی کثرت­گرایی شناختی. دانشنامه ایرانی برنامه درسی.
نوری، علی. و محمدی، یونس. (1395). راهنمای عملی پژوهش در علوم انسانی. تهران: ویرایش.
Beauchamp, G. A. (1982). Curriculum theory: Meaning, development, and use. Theory into practice, 21(1), 23-27.
Braun, V., Clarke, V., Boulton, E., Davey, L., & McEvoy, C. (2021). The online survey is a qualitative research tool. International journal of social research methodology, 24(6), 641-654.
Cheung, D. (2000). Measuring teachers' meta-orientations to curriculum: Application of hierarchical confirmatory factor analysis. The Journal of Experimental Education, 68(2), 149-165.
Cremin, L. A. (1959). John Dewey and the progressive-education movement, 1915-1952. The School Review, 67(2), 160-173.
Eisner, E. W. (1994). The educational imagination: On the design and evaluation of school programs. Prentice Hall.
Eisner, E. W. (1996). Cognition and curriculum reconsidered. Hawthorne, CA: Sage Publications.
Eisner, E. W., & Vallance, E. (1974). Conflicting conceptions of curriculum. Series on Contemporary Educational Issues.
Flinders, D.J. (2012). Cognitive pluralism. Journal of Curriculum and Pedagogy, 9(1), 33-36.
Glatthorn, A. A., Boschee, F., Whitehead, B. M., & Boschee, B. F. (2018). Curriculum leadership: Strategies for development and implementation. Los Angeles, CA: Sage Publications.
Harb, M., & Taha Thomure, H. (2020). Connecting literacy to curriculum ideologies. Curriculum Perspectives, 40, 27-33.
Jenkins, S. B. (2009). Measuring teacher beliefs about curriculum orientations using the modified-curriculum orientations inventory. The Curriculum Journal, 20(2), 103-120.
Joseph, P. B. (Ed.). (2011). Cultures of the curriculum. Routledge.
Kerlinger, F., & Lee, H. B. (2000). Foundations of behavioral research. New York: Harcourt.
Kliebard, H. M. (1977). Curriculum theory: give me a “for instance”. Curriculum Inquiry, 6(4), 257-269.
Marsh, C. J. (2009). Key concepts for understanding curriculum. New York: Routledge.
McCutcheon, G. (1982). What in the world is Curriculum Theory? Theory into practice, 21(1), 18-22.
McNeil, J. D. (1996). Curriculum: A comprehensive introduction (5th Ed.). New York: Harper Collins.
Miller, J. P. (1983). The educational spectrum: Orientations to the curriculum. New York: Longman.
Nouri, A., & Sajjadi, S. M. (2014). Emancipatory pedagogy in practice: Aims, principles and curriculum orientation. The International Journal of Critical Pedagogy, 5(2), 76-87.
Olson, M. H. & Hergenhahn, B. R. (2015). Introduction to theories of learning. New York: Routledge.
Paraskeva, J. M. (2021). Conflicts in curriculum theory: Challenging hegemonic epistemologies. Springer Nature.
Pinar, W. (2014). Curriculum: Toward new identities. Routledge.
Schiro, M. (2012). Curriculum theory: Conflicting visions and enduring concerns. Los Angeles, CA: Sage.
Schubert, W. H. (1996). Perspectives on four curriculum traditions. Educational Horizons, 74(4), 169-76.
Schwab, J. J. (1971). The practical: Arts of eclectic. The School Review, 79(4), 493-542.
Syomwene. A. (2020). Curriculum theory: Characteristics and functions. European Journal of Education Studies, 7(1), 326-337.
Walker, D. F. (2002). Fundamentals of curriculum: Passion and professionalism. New York: Routledge.
Zais, R. S. (1976). Curriculum: Principles and foundations. New York: Crowell Harper & Row.

  • تاریخ دریافت 09 بهمن 1402
  • تاریخ بازنگری 01 شهریور 1402
  • تاریخ پذیرش 19 تیر 1403