ملاحظات روش‌شناختی پژوهش در حیطه برنامه درسی در ایران و آمریکا

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی دانشگاه اصفهان، مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه

2 استاد گروه علوم تربیتی دانشگاه اصفهان

چکیده

پژوهش حاضر با هدف شناسایی رویکردهای پژوهش در حوزه برنامه درسی ایران و آمریکا صورت گرفته است. به این منظور دو مجله علمی-پژوهشی مطالعات برنامه درسی ایران و مطالعات برنامه درسی آمریکا با استفاده از روش نمونه‌گیری ملاک محور انتخاب و از میان مقاله‌های چاپ شده در این دو مجله، تعداد 100 مقاله داخلی و 100 مقاله خارجی مرتبط با برنامه درسی به روش نمونه‌گیری ملاک محور انتخاب و در چهار حیطه شامل؛ روش پژوهش، ابزار پژوهش، شیوه نمونه­گیری، شیوه تحلیل آماری مورد تحلیل و بررسی قرار گرفتند. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که در پژوهش‌های داخلی برنامه درسی، رویکرد کمی و در پژوهش‌های خارجی، رویکرد کیفی غالب است. همچنین، بررسی روند تحول رویکردهای پژوهش مربوط به حوزه برنامه درسی ایران در پنج سال مورد مطالعه (1388 تا 1393) و پژوهش‌های آمریکا (2009 تا 2014) نشان داد که روند پژوهش‌های برنامه درسی در ایران و آمریکا از کمی به کیفی و ترکیبی سیر کرده است و این روند در آمریکا وضوح بیشتری داشته است.

کلیدواژه‌ها


بازرگان، عباس (1387). روش تحقیق آمیخته: رویکردی برتر برای مطالعات مدیریت، دانش مدیریت، 81، (19-36).

سراجی، فرهاد و عطاران، محمد (1389). روش‌شناسی پژوهش‌های مربوط به یادگیری الکترونیکی: مقایسه پژوهش‌های داخلی و خارجی، فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، شماره 36، صص: 50-76.

سراجی، فرهاد، آرمند، محمد (1388). بررسی وضعیت پژوهش‌های انجام شده در حوزه برنامه‌ریزی درسی در ایران: شناسایی فاصله بین وضع موجود و مطلوب، فصلنامه مطالعات برنامه درسی، سال چهارم، شماره 16.

حاتمی، جواد (1384). فراتحلیل، روشی مغفول در ارزیابی پژوهش‌های قلمرو برنامه‌ریزی درسی در ایران، در کتاب قلمرو برنامه درسی در ایران (ارزیابی وضع موجود و ترسیم چشم‌انداز وضع مطلوب) تهران: انتشارات سمت.

خلیلی شورینی، سیاوش (1389). روش‌های پژوهش آمیخته، تهران: یادواره کتاب.

سلسبیلی، نادر و حسینی، سیدمحمد حسین (1384). بررسی نقادانه روش‌شناسی پژوهش در حوزه برنامه درسی در ایران، در کتاب قلمرو برنامه درسی در ایران، تهران: انتشارات سمت.

شعبانی ورکی، بختیار (1387). نقد روش‌شناسی تحقیقات تربیتی در ایران، فصلنامه نعلیم و تربیت، شماره 85، صص: 11-42.

کریپندورف، کلوس (1390). تحلیل محتوا؛ مبانی روش­شناسی، ترجمه: هوشنگ نایبی (چاپ پنجم)، تهران: نشر نی.

 رحمان پور، محمد؛ نصر اصفهانی، احمدرضا (1392). روش‌شناسیپژوهش‌هایداخلیوخارجیمربوطبهحوزهبرنامهدرسیدرآموزشعالی، دو فصلنامه نظریه و عمل در برنامه درسی، سال اول، شماره 2، صص 148-125.

رضویه، اصغر (1392). روش‌های پژوهش در علوم رفتاری و تربیتی، شیراز: انتشارات دانشگاه شیراز.

صادق زاده قمصری، علی‌رضا (1386). رویکرداسلامیبهروش‌شناسیپژوهشتربیتی: تبیینامکانوضرورت، فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، شماره 21، صص 172-141.

عابدی، احمد و شواخی، علیرضا. (1389) مقایسهروش‌شناسیپژوهشکمیوکیفیدرعلوم رفتاری، فصلنامه راهبرد، شماره 54:، صص 153-168.

گال، مردیت، بورگ، والتر و گال، جویس (1390). روش‌های تحقیق کمی و کیفی در علوم تربیتی و روان‌شناسی (ترجمه احمدرضا نصر و همکاران)، جلد اول، تهران: انتشارات سمت.

گال، مردیت، بورگ، والتر و گال، جویس (1390). روش‌های تحقیق کمی و کیفی در روان‌شناسی و علوم تربیتی (ترجمه احمدرضا نصر و همکاران)، جلد دوم، تهران: انتشارات سمت.

مهرمحمدی، محمود (1391). کثرت روش‌شناسی پژوهش: افول پوزیتیویسم یا مرگ حقیقت؟، پژوهش‌نامه مبانی تعلیم و تربیت، شماره 2، صص: 27-46.

مهر محمدی، محمود (1386). کند و کاو در ترجیحات روش‌شناسی پژوهشگران حوزه تعلیم و تربیت در ایران، فصلنامه نوآوری‌های آموزشی –سال ششم- شماره 20.

نصر اصفهانی، احمدرضا؛ شریفیان، فریدون (1386). رویکردهای کمی، کیفی و ترکیبی در پژوهش­های تربیتی، نشریه روش­شناسی علوم انسانی حوزه و دانشگاه، (54) 13، 24-7.

Anderson, T, & Shattuk, J(2012). Design- Based research: a decade of progress in education research?, Educational Research, 41(1): 16-25.

Bryman, A. (2007). Barriers to integration quantitative and qualitative research. Jouranl of Mixed Research, 1 (1): 8-22.

20-Blum، K(2005). Introduction to the Dissertation Process: thountain. In Kimberly Blum and Brent Muirhead. Conquering the mountain: Framework for Successful Chair Advising of Online Dissertation Students. Publisher: International Journal of Instructional Technology & Distance Learning.

 

Creswell, J. W. (2004). Education Research: Planninge, Conducting, and Evaluating Quantitative and Qualitative Research. NewJersey: Merrill Prentice Hall.

Johnson, S. D & Daugherty, J(2008). Quality and Characteristics of recent research in technology education, Journal of Technology Education, 20 (1): 16-31

Nadolski, R. J, Hummel, H. G. K, Brink, H. J, Hoefakker, R. E, Slootmaker, A, Kurvers, H. J, & storm, J(2008). EMERGO: A methodology and toolkit for developing serious games in higher education, Simulation and Gaming, 39(3): 338-352.

24-Leech, N. L, & Goodwin, L. D(2008). Building a methodological foundation: doctoral-level method courses in colleges of education. Research in the School, 15(1): 1-8.

Moore, A. 2008. Rethinking Human scale as a geographical category: From analysis to practice. Progress in Geography 32(2): 203–25.

Nudzor, H. P(2009). A critical commentary on combined methods approach to researching educational and social issues. Issues in educational research, 10(2).

Noyes, A(2012). Scale in education research: towards a multi-scale methodology, International Journal of Research & ethod in Education: 1-16.

Pinar.W.F. (2006).Bildung and the internationalization of curriculum Studies. Transnational Curriculum Inquiry. (2)3 Retrived at March2008 form:http//:nitinat.Library.ubc.ca/ojc/index.php/tci.

Pawloski,j.M,Barker,K.C.& Okamoto,T. (2007).Foreword:Quality Reserch for Learning, Education,and Training.Educational Technology & Society,10(2),1-2

Reeves, T.C.,Herrington,J & Oliver.R(2004).A Development Research Agenda for Online Collaborative Learning.ETR&D,52(4),53-65

Schensul.j(2008).Methodology the sage encyclopedia of qualitative research methods.editor, Lisa M. G|iven. (516-521) Sage pub.United Kingdom.

Solorzano, D. G, & Yosso, T. J(2002). Critical race methodology: counter-storytelling as an analytical framework for education research, Qualitative Inquiry, 8(1), pp: 23-44.

Tashakkori, A., and C. Teddlie., eds. 2010. Handbook of mixed methods in social and behavioural research. 2nd ed. London: Sage.

Tight, M(2012). Discipline and theory in higher education research, Research Papers in Education, iFirst Article:1-18.

Westerman, M. A(2006). What counts as "good" quantitative research and what can we say about when to use quantitative and/or qualitative methods. New Ideas in psychology, (24): 263-274.

Wiles, R, Crow, G, & Pain, H(2011). Innovation in qualitative research methods: a narrative review, Qualitative Research, 11(5): 587-604.

Wraga.W.G & Hilebowitch. P.S. (2003).Toward a renaissance in curriculum theory and development in the U S A,journal of curriculum studies. Vol.4.35 pp.437-425.