تأثیر رویکرد درس پژوهی معلم بر تفکر انتقادی دانش‌آموزان

نویسندگان

دانشگاه سیستان و بلوچستان

چکیده

هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر رویکرد درس پژوهی معلم بر تفکر انتقادی دانش‌آموزان می­باشد. روش انجام پژوهش نیمه تجربی، و جامعه آماری شامل دانش‌آموزان پایه چهارم مقطع ابتدایی ناحیه ۲ شهرستان زاهدان (دانش‌آموزان درس پژوه و غیر درس پژوه) می‌باشد. نمونه آماری ۶۰ دانش‌آموز پسر پایه چهارم مقطع ابتدایی (۳۰ نفر گروه آزمایش و ۳۰ نفر گروه کنترل) می­باشد. در این پژوهش از روش نمونه‌گیری هدفمند استفاده شده و یک گروه به‌عنوان گروه آزمایش و یک گروه به‌عنوان گروه کنترل انتخاب گردیده است. ابزار اندازه‌گیری پرسش­نامه استاندارد تفکر انتقادی فاسیون می‌باشد. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از آزمون‌های تی تک گروهی و تی مستقل استفاده شده است. نتایج نشان داد که سطح تفکر انتقادی دانش­آموزان پسر در گروه کنترل و آزمایش در پس‌آزمون (بعد از اجرای رویکرد درس پژوهی) با هم تفاوت دارد. به این معنی که اجرای رویکرد درس پژوهی توانسته است بر سطح تفکر انتقادی دانش‌آموزان تأثیر بگذارد و باعث افزایش سطح تفکر انتقادی دانش‌آموزان در گروه آزمایش شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Teachers' Lesson Study Approach on Students' Critical Thinking

نویسندگان [English]

  • S.R Balaghat
  • A Heydarzadegan
  • H Eslami
S.U
چکیده [English]

The purpose of this study is to investigate the potential effects of teachers' lesson study approach on the students' critical thinking. To this aim, quasi-experimental method is used and the population include all of the fourth graders in district 2 in Zahedan. The study samples are 60 students who are selected by purposive sampling method from the fourth grade that are divided equally between the experimental and control groups. In this study the standard questionnaire has been used (Facione Critical Thinking). For analysis of data, independent t-test and single one sample t test have been used. The results show that the level of students’ critical thinking in the control group and experimental group are different in the post-test phase. This means that implementation of the lesson study approach could affect the level of critical thinking of students in the experimental group.

بخت شکوهی، سولماز و پور شریفی، حمید و محمود علیلو، مجید. (۱۳۹۱). تأثیر آموزش مهارت تفکر انتقادی در همنوایی و گرایش به تفکر انتقادی نوجوانان مقطع راهنمایی در سال تحصیلی ۹۱-۹۰. ویژه‌نامه انجمن روان شناسان ایران، شماره ۷.

بختیاری، ابوالفضل و مصدقی نیک، کبری. (۱۳۹۲). درس پژوهی؛ الگویی برای پرورش حرفه‌ای معلمان. رشد آموزش متوسطه، شماره ۱.

حسینی راد، سیده زینب و علمداری، وحید. (۱۳۹۰). برنامه درسی: پرورش تفکر انتقادی. مجله رشد تکنولوژی آموزشی، دوره ۲۶، شماره ۸.

حسینی، زهرا. (۱۳۸۸). یادگیری مشارکتی و تفکر انتقادی. فصل‌نامه روان شناسان ایران، سال ۵، شماره ۱۹.

خاکباز، عظیمه السادات و فدایی، محمدرضا و موسی پور، نعمت الله. (۱۳۸۷). تأثیر درس پژوهی بر توسعه حرفه‌ای معلمان ریاضی. فصل‌نامه تعلیم و تربیت، شماره ۹۴.

زارعی، حمیده. (۱۳۹۲). ضرورت آموزش تفکر انتقادی در آموزش و پرورش. مجله رشد تکنولوژی آموزشی، دوره ۲۹، شماره ۴.

ساکی، رضا. (۱۳۹۱). پژوهش معلم محور؛ پارادایمی نو در پژوهش‌های آموزشی. فصل‌نامه راهبردهای آموزشی، دوره ۵، شماره ۳.

ساکی، رضا. (۱۳۹۲). دانش معلمان درباره پژوهش و نیاز آنان به آموزش پژوهش. فصل‌نامه علمی-پژوهشی (پژوهش‌های آموزش و یادگیری)، سال ۲۰، شماره ۳.

ساکی، رضا. (۱۳۹۲). درس پژوهی: مبانی، اصول و روش اجرا. تهران: سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی.

سرکارآرانی، محمدرضا. (۱۳۸۹). درس پژوهی الگویی برای بهسازی گفتمان ریاضی در کلاس درس: مطالعه موردی درس ریاضی دبیرستان فوکی شیما. فصل‌نامه تعلیم و تربیت، شماره ۱۰۵.

سیف، سوسن؛ کدیور، پروین؛ کرمی نوری، رضا و لطف آبادی، حسین (۱۳۸۸). روانشناسی رشد (۱)، تهران: سازمان مطالعه وتدوین کتب علوم انسانی دانشگاهها (سمت)، چاپ بیستم.

طالب زاده نوبریان، محسن، موسی پور، نعمت الله، حاتمی، فاطمه (۱۳۸۸). جایگاه پرورش تفکر انتقادی در برنامه درسی اجرا شده دوره متوسطه. مطالعات برنامه درسی، دوره ۴، شماره ۱۳-۱۴.

فتحی آذر، اسکندر و ادیب، یوسف و هاشمی، تورج و بدری گرگری، رحیم و غریبی، حسن. (۱۳۹۲). اثر بخشی آموزش راهبردی تفکر بر تفکر انتقادی دانش‌آموزان. فصل نامه پژوهش‌های نوین روان شناختی، سال ۸، شماره ۲۹.

کوشکی، فتح الله (۱۳۹۵). نقش درس پژوهی در پذیرش نوآوری در برنامه درسی، کارشناسی ارشد، تهران: دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.

گلابگیر نیک، بی بی سارا (۱۳۹۲). بررسی تأثیر روش درس پژوهی بر تفکر انتقادی دبیران در نواحی ۶، ۴، ۱ مشهد، کارشناسی ارشد، تهران: دانشگاه پیام نور (وزارت علوم، تحقیقات و فناوری).

منصوری، زینب (۱۳۹۳). بررسی نقش آموزش مبتنی بر رویکرد درس پژوهی بر میزان تفکر انتقادی و پیشرفت درسی، کارشناسی ارشد، کرمانشاه: دانشگاه آزاد اسلامی، پژوهشکده امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامی.

مهدی زاده، حسین و لطفی، حمید و اسلام پناه، مریم. (۱۳۹۱). بررسی تأثیر نقشه های استدلالی بر تفکر انتقادی دانش‌آموزان. نشریه علمی-پژوهشی فناوری آموزشی، سال ۷، شماره ۲.

 

Adams, Janet Weily. (2013). A Case study: Using lesson study to understanding factors that affect teaching creative and critical thinking in the elementary classroom. Drexel University.

ai, Emily R. (2011). Critical Thinking: A Literature Review Research Report. Always learning. 1-49.

Alberta. Ca,Learn. (2008). Embedding Critical Thinking into Teaching and Learning. © 2008 Alberta Education (www. learnalberta. ca), Page 1 -10.

Brown Easton, Lois. (2009). an Introduction toLesson Study. Florida and the islands regional comprehensive center.

Burghes, David. (2009). Lesson Study: Enhancing MathematicsTeaching and Learning. CIMT (Centre for Innovation in Mathematics Teaching) University of Plymouth Derek Robinson Bishop Luffa School, Chichester.

Doig,Brian& Groves,Susie. (2011). Japanese Lesson Study: Teacher Professional Development through Communities of Inquiry. Mathematics Teacher Education and Development. Vol. 13. 1, 77–93.

Facione, Peter A. (2011). Critical Thinking: what it is and why it counts. ISBN 13: 978-1-8-91557-07-1, pp.1-28.

Fujii, Toshiakira. (2013). the Critical Role of Task Design in Lesson Study. ICMI Study 22: Task Design in Mathematics Education.

Gorman, Jane & Mark, June& Nikula, Johannah. (2010). Lesson Studying Practice a Mathematics Staff Development Course. United States of America: Library of Congress Cataloguing-in-Publication Data.

 Hackshaw,Paul. (2001). Classroom Research: Getting started in small-scale research projects in the classroom. Conference Proceedings International Conference Centre Kitakyushu JAPAN.

Hove, Genal. (2011). Developing Critical Thinking Skills in the High School English Classroom. The Master of Science Degree in Educationn, the Graduate School University of Wisconsin-Stout.

Janet wiley adams. (2013).a case study: using lesson study to understand factors that affect teaching creative and critical thinking in the elementary classroom. Ed.D، educational leadership and management، Drexel University.

kanik،Figen. (2010). an assessment of teacher’s conceptions of critical thinking and practice for cortical thinking development at seventh grade level. A thesis submitted to the graduate school of social of social sciences of Middle East technical university.

Kinkal، remzi y & yazgan، akan deniz& kartal، Osman yalmaz (2016). The effect of lesson study approach upon critical thinking skills development: An investigation into Arabic language pre-service teachers. E- learn- Washington، Dc، united states، November 14- 15.

Lampert، Nancy. (2011).A study of an after-school art programme and critical Thinking 7 (1) P.55–67.

Lewis, Catherine C & Perry,Rebecca R & Hurd,Jacqueline. (2009). improving mathematics instruction through lesson study: a theoretical model and North American case. J Math Teacher Education 12: 285–304.

Matanluka, Katina& Joharib, Khalid& Matanlukc,Ovelyn. (2013). the Perception of Teachers and Students toward Lesson Study Implementation at Rural School of Sabah: A Pilot Study. Procedia - Social and Behavioural Sciences 90 (2013) 245 – 250

Noemí Peña Trapero, (2013) "Lesson study and practical thinking: a case study in Spain", International Journal for Lesson and Learning Studies, Vol. 2 Issue: 2, pp.115-136

Pang, Biao Bin & Hew, Khe Foon. (2014). Students’ critical thinking level: examining Wimba Voice Board and text online discussions.J. Comput. Educ. (2014) 1 (1): 35–47.

Perry, Rebecca & Lewis, Catherine & Friedkin, Shelley & Baker, Elizabeth. (2009). Teachers’ Knowledge Development During Lesson Study: Impact of Toolkit-Supported Lesson Study on Teachers’ Knowledge of Mathematics for Teaching,Mills College Lesson Study Group.

Sickle, Julie Ann Van. (2011). Lesson Study Impacts On Teacher Perception Of efficacy In Teaching.A Thesis Presented to The Faculty of Humboldt State University In Partial Fulfilment of the Requirement for the Degree Master of Arts In Education.

Smith, Robin R. (2008). Lesson Study: Professional Development for Empowering Teachers and Improving Classroom Practice a Dissertation submitted to the Department of Educational Leadership and Policy Studies in partial fulfilment of the requirements for the degree of Doctor of Philosophy. Florida State University.

Snyder, Lisa Gueldenzoph & Snyder,Mark J. (2008). Teaching Critical Thinking andProblem Solving Skills. The Delta Pi Epsilon Journal، Volume L, No. 2, Spring/Summer, 2008.

van Gelder, Tim. (2001). How to improve critical thinking using educational technology. Meeting at the Crossroads. Pp. 539-548.