سخن سردبیر

نویسنده

دانشگاه شهید بهشتی و سردبیر مجله رشد آموزش ریاضی

چکیده

 
 
 
خوشحالم که بعد از 20 سال که از تأسیس رشته کارشناسی ارشد آموزش ریاضی می­­گذرد و بعد از سال­ها که برنامه دوره دکتری آن هم به تصویب رسیده است، بالاخره در سال تحصیلی 1400- 1399، برای دکتری آموزش ریاضی- اگرچه با ظرفیت کل کمتر از 10 نفر در دو نوبت روزانه و شبانه در دانشگاه­های دولتی - به طور مستقل دانشجو گرفته می­شود[1]. قرین شدن این اتفاق را با ورود به سده پانزدهم شمسی، به فال نیک می­گیرم و این شماره متمرکز بر آموزش ریاضی را تقدیمِ این شروع می­کنم.
مراحل تولید این شماره، با شیوع کرونا در ایران و همه­گیری آن در جهان همراه بود؛ واقعه­ای که نظیر آن، ممکن است هر صدسال یک­بار برای جامعه بشری رُخ دهد و ما نیز در میانه آن، قرار گرفتیم. کرونا بر تمام مناسبات انسانی از جمله آموزشی، تأثیر گذاشته و جهان را با چالش­های جدی و نوینی مواجه کرده است که تلاش برای حل آنها، دنیا را با شتاب اعجاب­آوری، به سمت افق­های نو هدایت می­کند تا از دل این شرایطِ سخت، عالمی نو پدید آید. یکی از درس­های حیاتیِ دوران کرونا برای آموزش­های رسمی و غیررسمی این است که نشان داد انسان برای تغییر رفتار اجتماعی و فردی خود، بیش از آن که نسبت به «باید»ها و «نباید»ها حساس باشد، متأثر از «باورها» و «نیازها»ی خویش است. مثلاً وقتی مردم احساس نیاز به تکنولوژی کردند، بدون تحمیل هزینه­ای بر نظام آموزشی، با سرعتی بیش از انتظار آن را آموختند و در حال حاضر، زندگی همه به نوعی با آن عجین شده است و جامعه خود را با این نیازِ برآمده از دل موقعیت کرونایی، تطبیق داده است. در این بین، انسانی که شیفته یادگیری و تغییر است، در حوزه­های بسیاری ارتقا یافته و  محرک­ قوی اینها، بیشتر اشتیاقِ موقعیت- محور، مبتنی بر زمینه، برآمده از درون واقعیت­ها و نیازها و میل انسان به کمال و بالندگی بوده است. برای آموزش پساکرونایی، لازم است به این تغییرات مهم که در حد تغییر پارادایم است و انسان را به فضای فکری و معنوی و فلسفی جدیدی وارد کرده است، توجه عمیق شود که امیدوارم شماره­ای از فصلنامه نیز به آموزش پساکرونایی اختصاص یابد.
اما در خصوص این شماره، چند نکتة برجسته قابل بیان است که به آنها، اشاره می­کنم:
-     تولید شماره‏های حول یک موضوع، سنتی ارزنده در تاریخ فصلنامه مطالعات برنامه درسی است؛ بدین ترتیب که در یک بازه زمانی، گاهی تعداد مقاله­های دریافت­شده توسط فصلنامه در یک حوزه خاص، به طور چشمگیری بیش از حوزه­های دیگر است و نشان می­دهد آن حوزه، به دلایل مختلف مورد توجه است و نیازمند یافته­های پژوهشی برای رویارویی با چالش­های آن است. در مورد شماره متمرکز بر آموزش ریاضی نیز همین اتفاق افتاد که حاصلش، مجموعه­ای است که تقدیم می­شود.     
-     تنوع روش تحقیق در مقاله­ها، بار دیگر به پژوهشگران این رشته یادآور می­شود که چیزی به عنوان «بهترین» روش وجود ندارد. انتخاب روش، بستگی به تناسب آن با موضوعِ مورد پژوهش دارد و به کمک تسلط و زیرکی پژوهشگر، انتخاب به­جا و به­موقع انجام می­شود و از این منظر، تنوع روش­های تحقیق استفاده شده در این مقاله­ها، قابل توجه است. این نکته به پژوهشگران جوان می­آموزد که در یک پژوهش اصیل، آنچه که بیش از هرچیز اهمیت دارد، داشتن دغدغه و مسئله واقعی و تناسب روش با تلاش برای حل آن یا شناسایی ابعاد آن و اطمینان از «دقت» و «اعتبار» یافته­های آن است.
-     مقاله­های این شماره، هر یک به نوعی به موضوع­های کاربردی و بنیادین و مورد نیاز آموزش ریاضی در ایران پرداخته­ است؛ آموزش ریاضی با استفاده از روش تدریس معکوس، برداشت معلمان ابتدایی و متوسطه از فناوری­های دیجیتال، ضرورت توجه به ارزشیابی­های جایگزین، چرایی و چگونگی ایجاد تغییر در برنامه درسی ریاضی مدرسه­ای، آموزش معلمان ریاضی از طریق پیوند بین ریاضی مدرسه­ای و ریاضی دانشگاهی، بررسی نقادانه مطالعات انجام­شده در یک حوزه به روشی نظام­مند و ارائه روشی برای آموزش جبر مدرسه­ای که قابل استفاده در فضای آموزش مجازی است.
-     اخیراً برای ارتقای رتبه مجله­های علمی، توصیه شده که تمام منابع در متن مقاله فارسی، به زبان انگلیسی نوشته شود. با کسب اجازه از سردبیر محترم و ارائه دلایل به هیئت تحریریه فصلنامه، و به ضرورت پاسداشت زبان فارسی، موافقت شد که از این کار اجتناب شود و در عوض، پرونده­ای به زبان انگلیسی برای هر یک از مقاله­ها و توسط نویسندگان آنها تولید شود که در آنها، تمام منابعِ فارسی، به زبان انگلیسی ترجمه شوند و یک چکیده گسترده انگلیسی حدود 500 کلمه­ای نیز برای هر مقاله نوشته شود. این کار در نوع خود، بدیع است و امیدوارم که مورد توجه سایر مجلات علمی فارسی­زبان در ایران، واقع شود.
برای پرهیز از طولانی شدن کلام، به همین چند مورد بسنده می­کنم و از سردبیر محترم فصلنامه آقای دکتر نعمت­الله موسی­پور، مدیر محترم داخلی فصلنامه سرکار خانم دکتر رضوان صفیان، اعضای محترم هیئت تحریریه و داوران گرامی، تشکر ویژه دارم. همچنین به­عنوان سردبیر این شماره متمرکز بر آموزش ریاضی که مسئولیت سرویراستاری را عهده­دار بود، از نویسندگان محترم، که وسواس­های علمی- روشی- نگارشیِ مرا را تحمل کردند، سپاس­گزارم.
                                                        زهـرا گویا
                                       سردبیر مهمان شماره 57 فصلنامه مطالعات برنامه درسی
                                                        (متمرکز بر مقالات آموزش ریاضی)
 



 
 
 
 


 






 





 


 


 
 






 





 



 



[1]. تا کنون، به­عنوان دانشجوی ریاضی- بعضی دانشگاه­ها در گروه ریاضی محض بعضی دیگر در گروه ریاضی کاربردی- دانشجوی دکتری با «گرایش آموزش ریاضی» پذیرش کرده‎اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Editor – in – chief

نویسنده [English]

  • Zahra Gooya
؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟