مدل مفهومی ارزشیابی از شایستگی‌های مورد انتظار از دانشجومعلمان در برنامه درسی تربیت معلم شایسته محور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان اصفهان

2 استاد گروه علوم تربیتی دانشگاه اصفهان

3 استاد گروه علوم تربیتی. دانشگاه اصفهان

چکیده

ارزشیابی برنامه درسی شامل فرآیند بررسی ارزش و شایستگی عناصر و جنبه‌های خاص برنامه درسی؛ و هم کل برنامه درسی است. از این رو، این پژوهش با هدف تبیین شیوه‌های ارزشیابی از شایستگی‌های موردانتظار از دانشجومعلمان در برنامه درسی تربیت معلم شایسته محور انجام شد. بدین منظور، با استفاده از رویکرد کیفی و راهبرد داده بنیاد، با 15 نفر از صاحب‌نظران حوزه برنامه درسی تربیت معلم، که براساس نمونه گیری هدفمند از نوع موارد مطلوب شناسایی شدند، مصاحبه نیمه ساختاریافته به عمل آمد. روایی محتوایی سؤالات مصاحبه، توسط متخصصین تأیید شد. میزان پایائی کدگذاری مجدد 93/0 به دست آمد. تجزیه و تحلیل داده‌ها، با نرم افزار تحلیل کیفی مکس کیو دی آ نسخه 2007 طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت پذیرفت.
یافته‌های پژوهش مدل مفهومی ارزشیابی شایستگی‌های مورد انتظار از دانشجومعلمان در برنامه درسی تربیت معلم شایسته محور در قالب سه مضمون و شش مؤلفه حاصل شد. بدین منظور، لزوم تدوین برنامه درسی مناسب به منظور تربیت معلمان شایسته و ایجاد نظام آموزشی کارآمد به همراه شیوه‌های مناسب ارزشیابی از شایستگی‌های معلمان، خاطر نشان گردید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Conceptual Model of Evaluation of Expected Competences of the Teacher-Students in Competency-based Teacher Training Curriculum

نویسندگان [English]

  • pooran khorooshi 1
  • Ahmad Reza Nasr Esfahani 2
  • Ebrahim Mirshah Jafariy 3
1 Teacher Isfahan Farhangiyan university
2 professor of Education Sciences, University Esfahan
3 Professor of Educational Sciences. University of Esfahan
چکیده [English]

Evaluating curriculum includes the process of examining the value and competency of the elements and specific aspects of the curriculum, as well as the entire curriculum. Therefore, the aim of this research was to explain the evaluation methods of the expected competencies of the teacher-students in the competency-based teacher education curriculum. Hence a semi-structured interview was carried out using a qualitative approach and discovery of grounded theory with 15 teachers in the teacher education curriculum who were identified by targeted sampling of desirable cases. The content validity of the interview questions was confirmed by experts. The re-encoding reliability was 0.93. The data analysis was performed with Max QDA software version 2007 through three stages of open, axial and selective coding. The findings of this study were presented in the form of three themes and six components. Based on the obtained results we could highlight the necessity of developing a proper curriculum for educating competent teachers and creating an effective educational system along with suitable methods for assessing the competencies of teachers.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Competency
  • evaluation
  • Curriculum
  • teacher education
  • Teacher Training University

آقازاده، محرم؛ احدیان، محمد (1377). راهنمای عملی برنامه‌ریزی درسی. تهران: انتشارات نوپردازان پیوند.

امام جمعه زاده، محمدرضا؛ مهرمحمدی، محمود (1385). نقد و بررسی رویکردهای تدریس فکورانه به منظور ارائه برنامه درسی تربیت معلم فکور. فصلنامه مطالعات برنامه درسی، 1(3): 66-30.

بازرگان، عباس (1396). ارزشیابی آموزشی. تهران: سمت.

جزنی، نسرین ( 1387). مدیریت منابع انسانی. تهران: انتشارات سمت.

خواستار، حمزه (1388). ارائه روشی برای محاسبه پایایی مراحل کدگذاری در مصاحبه‌های پژوهشی. فصلنامه روش شناسی علوم انسانی، 15 (58): 174-161.

دهقانان، حامد (1385). مدیریت بر مبنای شایستگی (ضرورت‌ها و راهکارها). مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی. مجلس و پژوهش، 13 (53): 142- 117.

دلور، ژاک (1376). ﯾﺎدﮔﯿﺮی ﮔـﻨﺞ درون. ﮔﺰارش ﮐﻤﯿﺴﯿﻮن ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ آﻣﻮزش و ﭘﺮورش ﺑﺮای ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺖ و ﯾﮑﻢ ﺑﻪ ﯾﻮﻧﺴﮑﻮ. ترجمه دﻓﺘﺮ ﻫﻤﮑﺎری ﻫﺎی ﻋﻠﻤﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ وزارت آﻣﻮزش و ﭘﺮورش. ﭼﺎپ اول. ﺗﻬﺮان : اﻧﺘﺸﺎرات ﺗزﮐﯿﻪ.

رئوف، علی (1379). جنبش جهانی برای بهسازی تربیت معلم. تهران: پژوهشکده تعلیم و تربیت.

زمانی، بی بی ﻋﺸﺮت (1384).  ﭘﺪﯾﺪه ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺷﺪن ﺑﺎ ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻧﻘﺶ ﻓﻨﺎوری اﻃﻼﻋـﺎت و ارﺗﺒﺎﻃـﺎت در آﻣـﻮزش ﻫـﺎی رﺳﻤﯽ و ﻏﯿﺮرﺳﻤﯽ. ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﻫﺎی اوﻟﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺷﺪن، اﻧﺘﺸﺎرات وزارت اﻣﻮر ﺧﺎرﺟﻪ.

سیدجوادین، سیدرضا؛ تنعمی، محمدمهدی؛ مختاری، امیر(1395). استخراج معیارهای کارمندیابی در سازمان‌ها با رویکرد اسلامی. فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت اسلامی، 24(1): 181-159.

سلطانی، ایرج (1383). مدیریت عملکرد بسترساز پرورش منابع انسانی. اصفهان: انتشارات ارکان.

شریفی، مجتبی؛ احمدنیا، هادی (1382). بررسی میزان فرسودگی شغلی و عوامل مؤثر برآن در میان معلمان استان زنجان (گزارش تحقیق). زنجان: سازمان آموزش و پرورش.

شریفی، ﺣﺴﻦ ﭘﺎﺷﺎ (1381). ﺳﻨﺠﺶ ﻋﻤﻠﮑﺮد در ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺪرﯾﺲ. ﭼﮑﯿﺪه ﻣﻘﺎﻟﻪ ﻫﺎی ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ اﺻﻼﺣﺎت در آﻣﻮزش و ﭘﺮورش، تهران: ﭘﮋوﻫﺸﮑﺪه ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ.

شورت، ادموندسی (1387). روش شناسی مطالعات برنامه درسی. ترجمه: محمود مهرمحمدی، تهران: انتشارات سمت.

صافی، احمد (1382). تربیت و تأمین معلم در اﻳﺮان. ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪ ﺗﻌﻠـﻴﻢ وﺗﺮﺑﻴـﺖ. ﭘﮋوﻫـﺸﻜﺪه ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺗﺮﺑﻴﺖ، (73 -72)، 45-11.

فتحی واجارگاه، کوروش (1381). اصول برنامه‌ریزی درسی. تهران: انتشارات ایران زمین.

کار، دیوید (1990). آیا تدریس یک مهارت است؟ ترجمه: هاشم فردانش (1382). دانشگاه تربیت مدرس.

کاردان، علی محمد (1376). روانشناسی و دانش آموزش و پرورش. تهران: دانشگاه تهران.

گال، مریدیت؛ بورگ، والتر و گال، جویس (1391). روشهای تحقیق کمی و کیقی در علوم تربیتی و روانشناسی. ترجمه  احمدرضا نصراصفهانی و همکاران). تهران: سمت.

گیج، ان، ال (1379). ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻋﻠﻤﯽ ﻫﻨﺮ ﺗﺪرﯾﺲ. ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻣﺤﻤﻮد، ﻣﻬﺮﻣﺤﻤﺪی. تهران: اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺪرﺳﻪ.

مطهری نژاد، حسین؛ قورچیان، نادرقلی؛ جعفری، پریوش و یعقوبی، محمود (1391). هدف .های آموزش مهندسی. نشریه علمی پژوهشی فناوری آموزش، 6 ( 4 ): 267 – 276.

ملکی، حسن (1382). برنامه‌ریزی درسی؛ راهنمای عمل. مشهد: نشر پیام اندیشه.

منوریان، عباس؛ قلی پور، آرین؛ احمدی، حیدر؛ شعبانی، اسماعیل (1391). شناسایی فرهنگ سازمانی در چارچوبه ارزش‌های رقابتی کوئین  و تأثیر  آن بر فرایندهای نظام جذب مدیریت منابع انسانی. پژوهش نامه بیمه. 27 (1): 48 – 42.

مهرمحمدی، محمود (1387). برنامه درسی؛ نظرگاهها، رویکردها و چشم اندازها. ویراست دوم. مشهد: انتشارات آستان قدس رضوی.

مهرمحمدی، محمود (1392). برنامه درسی تربیت معلم و الگوی اجرائی مشارکتی آن؛ راهبرد تحولی برای تربیت معلم در ایران. دو فصلنامه نظریه و عمل در برنامه درسی، 1 (1) : 26- 5.

مهریان، عبدالرضا؛ یوسفی، بهروز (1385). بررسی میزان فرسودگی شغلی معلمان استان لرستان و راه‌های مقابله با آن (گزارش تحقیق). سازمان آموزش و پرورش استان لرستان.

وزارت آموزش و پرورش (1390). برنامه درسی ملی (نگاشت پنجم). تهران: وزارت آموزش و پرورش، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی.

وزارت آموزش و پرورش (1390). سند تحول بنیادین آموزش و پرورش. تهران: وزارت آموزش و پرورش، شورای عالی  انقلاب فرهنگی و شورای عالی آموزش و پرورش.

وزارت آموزش و پرورش (1390). مبانی نظری تحولی بنیادین در نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران. تهران: وزارت آموزش و پرورش، شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای عالی آموزش و پرورش.

یارمحمدیان، حسین (1383). برنامه‌ریزی درسی در آموزش عالی. در: جمعی از مؤلفان. دایره المعارف آموزش عالی. تهران: بنیاد دانش نامه بزرگ فارسی.

AITSL (Australian Institute for Teaching and School Leadership. (2012). Evaluation of teachers in Australia. Available at: http:// www.aitsl.edu.au

Bernthal, P. , Colteryahn, K. , Davis, P. , Naughton, J. , Rothwell, W. J.  & Wellins, R. (2004). ASTD competency study: capping the future. Alexandria, VA: ASTD Press.

Boyer , Ashley., & Hamil, burnette. (2008). Problems facing American education. Focus on colleges, universities, and school, 2(1): 1-9.

Bowen, C. & Bowen, W. M. (2008). Content Analysis: In Kaifeng Yang and Gerald J. Miller, Handbook of research methods in public administration. New York: Taylor & Francis.

Fraser, P. S. & Bosanquet, M. A. (2006). The Curriculum? That’s Just A Unit outline, Isn’t It?Studies in Higher education, 31(3): 269- 284.

Carr, D. (1992). Practical Enquiry, Values and the Problems of Educational Theory. Oxford Review of Education, 18(3): 241-251.

Eisner, Elliot. (1994). The Educational imagination. 2ed. Stanford University.

Halloway, I. Wheeler, S. (2009). Qualitative research in nursing and healthcare. Wiley-Blackwell.

Ingwalson, G. Thompson, j. (2007). A table of two first year teachers, one likely to continue, one likely to drope out. Middle School Journal, 39 (2): 43-49.

Luther, V., & Richman, L. (2012). Teacher Attrition; Listening to Teachers to Find a Solution. Academic leadership, 7(4): 146-149.

Millman, j. (Ed.) (1987). Handbook of Teacher Evaluation, Beverly Hills, CA: National Council on Measurement in Education/Sage.

Muralidharan, K., & Sundararaman, V. (2011). Teacher performance pay: Experimental evidence from India. Journal of Political Economy, 119(1), 39 -77.

___________ (2013). The OECD Teaching and Learning International Survey (TALIS). Performance  evaluation  of  teachers  in  Malaysia.  Available  at: www.oecd.org/countries/Malaysia.

Patton, M. Q. (1987). How to Use Qualitative Methods in Evaluation: Newbury Park, CA: Sage.

Pollard, A. with j. Anderson, M. Maddock, S. Swaffield, Jo. Warin and P. Warwick. (2002). Reflective Teaching (3rd Edition): Evidence – informed professional practice. New York: Continuum International Publishing Group.

Santiago, P., Gilmore, A., Nusche, D., & Sammons, P. (2012). OECD reviews of evaluation and assessment in education: Czech Republic. OECD Publishing.

Schon, D. (1983). The reflective practitioner: How professionals think in action. New York: basic Books.

Schon, D.A. (1987). Educating the Reflective Practitioner: Toward a New Design for Teaching and learning in the Professions, Sanfrancisco: Jossey bass.

Strauss, A., Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research: Grounded theory procedures and techniques. Newbury Park, CA: Sage.

Sudsomboon, w., Anmanatarkul, A. (2007). Competency-based Curriculum Development On Automotive Technology subjects for Mechanical Technology Education Program. paper presented at The 5th International Conference on Developing Real-Life Learning Experiences: Education Reform through educational Standards

United States Agency for International Development (USAID). (2010). SCOPE: (Standard-based Classroom Observation Protocol for Egypt). Available at: http:// www.usaid.gov

US Office of Personnel Management (2002). Available online: http://www.opm.gov/hcaaf_resource_center/

Vaillant, D. (2007). Preparing Teachers for Inclusive Education in Latin Africa. Quarterly Review of Comparative Education, 1.

Zahoric, J. A. (1987): Teaching: Rules, Research, Beauty and Creation. Journal of Curriculum. Carr, D., Eisner, E., Clark, C. Clark, C. and Supervision, 2(3) p.