تحلیل محتوای اشعار فارسی دوره ابتدایی بر اساس زبان و عاطفه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدرس دانشگاه فرهنگیان

2 هیئت علمی دانشگاه آزاداسلامی چالوس

چکیده

هدف کلی این پژوهش، شناسایی ویژگی‌های زبان و عاطفه در کتاب‌های فارسی دوره ابتدایی است. لذا، جریان پژوهش مورد نظر می‌کوشد از طریق تحلیل محتوا در مورد میزان توجه محتوای مکتوب کتاب‌های فارسی دوره ابتدایی به مؤلفه‌‌های زبان و عاطفه تبیینی روشن ارائه نماید و و با تمییز میان این میزان توجه در پایه‌های مختلف دلالت‌هایی از این تفاوت‌ها استنتاج نماید. روش تحقیق از نوع توصیفی به روش تحلیل محتوا است. جامعه آماری مطالعه شامل کتاب‌‌های فارسی پایه اول تا ششم ابتدایی و نمونه‌های آماری شامل درس‌هایی از کتب فارسی دوره ابتدایی است که در قالب نظم بوده‌اند. روش تحقیق پس از گردآوری اطلاعات با استفاده از نرم افزار spss مورد بررسی و در محدوه آمار توصیفی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است که بیشترین فراوانی ویژگی‌های زبانی، به مؤلفه‌های الفاظ ساده و کوتاهی مصراع، و در کل به پایه‌‌های چهارم و سوم اختصاص یافته است. همچنین، بیشترین فراوانی ویژگی‌های عاطفی به مؤلفه‌های آگاهی و امید، و در کل به پایه‌های سوم و اول معطوف شده است.
 

کلیدواژه‌ها


امین پور، قیصر. (1386). شعر کودکی. چاپ سوم، تهران: انتشارات گلشن.

اهی (ایمن)، لیلی و همکاران. (1352). گذری در ادبیات کودکان. تهران : شورای کتاب کودک.

اسپید، ندا. (1388). قصه منظوم و جایگاه آن در ادبیات کودک. چاپ اول، تهران: انتشارات ترفند.

استادزاده، زهرا. (1391). بررسی محتوایی اشعار کودکانه ی پروین دولت آبادی بر قایق ابرها و گل بادام. مجله مطالعات ادبیات کودک، سال سوم، شماره 2 (6)، پاییز و زمستان.

پالمر، مایکل. (1385). مسائل اخلاقی (ترجمه علیرضاآل بویه). تهران : پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.

پورنامداران، تقی. (1368). کتاب رمز و داستان‌های رمزی. چاپ سوم، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

پارسا، محمد. (1371). روان‌شناسی رشد کودک و نوجوان. چاپ چهارم، تهران: انتشارات بعثت.

کروچه، بندتو. (1372). کلیات زیبا شناسی. (ترجمه فوآد روحانی). چاپ هفتم، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

حق‌شناس لاری، محمد.‌ (1388). شعر کودکانه و پیدایش زیباشناسی کلامی در کودکان. فصلنامه پژوهش‌های ادبی، شماره 33، بهار.

حق شناس، محمد و همکاران. (1388). زبان فارسی اول و دوم. چاپ سوم، تهران: انتشارات سمت.

دهقان دهنوی، زهرا و جلالی پندری، یدالله. (1392). بررسی عنصر زبان و ویژگی‌های ان در اشعار کودک و نوجوان مهدی اذر یزدی. مجله مطالعات ادبیات کودک، سال 4، شماره 1، بهار و تابستان.

    زرقانی، سید مهدی و عباسپور نوغانی، محبوبه. (1386). بررسی محتوایی شعر کودک در دهه

هفتاد. مجلة دانشکدة ادبیات و علوم انسانی مشهد، شمارة 159، زمستان.

زندی، بهمن. (1381). زبان آموزی. چاپ اول، تهران: انتشارات سمت.

    سرامی، قدم علی. (1380). پنج مقاله دربارۀ ادبیات کودک. چاپ دهم، تهران: انتشارات ترفند.

 سلیمان پور، جواد. (1389). برنامه‌ریزی درسی با تأکید بر تدوین محتوای درسی فعال. تهران: انتشارات احسن.

 سلسبیلی، نادر. (1389). ارزیابی برنامه درسی طراحی شده، تدوین شده و اجرا شده فارسی دوره ابتدایی (بخوانیم و  بنویسیم) براساس معیار توجه به کل نگری در آموزش توانایی زبانی. فصلنامه علمی پژوهشی، شماره 33، بهار.

 شفیعی کدکنی، محمد رضا. (1373). موسیقی شعر. چاپ ششم، تهران: انتشارات آگاه.

 شفیعی کدکنی، محمد رضا. (1376). موسیقی شعر. چاپ اول: انتشارات آگاه.

 شفیعی کدکنی، محمد رضا. (1380). موسیقی شعر. چاپ سوم: انتشارات آگاه.

 صادق زاده، محمود. (1392). بررسی اشعار تعلیمی کودک و نوجوان در ادبیات معاصر. نشریه علمی، پژوهشی، ادبیات تعلیمی، سال پنجم، شماره 17، بهار.

ظفری نژاد، عادل. (1392). تحلیل محتوای کتاب درسی. چاپ اول: کوروش چاپ.

عطار، فریدالدین. (1905). تذکره الولیا. نیکلسون، لیدن، مصر.

غریب، رز. (1378). نقد بر مبنای زیباشناسی و تأثیرآن در نقدعربی (ترجمه نجمه رجایی). مشهد: موسسه چاپ و انتشارات دانشگاه فردوسی.

فاضلی، مهبود و شهرویی، خدیجه. (1390). بررسی اشعار کودک و نوجوان قیصر امین پور بر اساس نظریه ژان پیاژه. همایش منطقه ای روانشناختی کودک و نوجوان.

فرمیهنی فراهانی، حسن. (1378). فرهنگ توصیفی علوم تربیتی. چاپ اول: اسرار دانش.

کیانوش، محمود. (1355). شعر کودک در ایران. تهران : اگه.

ملکی، حسن. (1374). سازماندهی محتوا برنامه درسی چاپ اول. شیراز: انتشارات قو.

ملکی، حسن. (1374). مقدمات برنامه ریزی درسی چاپ اول. تهران: انتشارات سمت.

معین، محمد. (1380). فرهنگ فارسی. شش جلد. تهران : انتشارات امیر کبیر.

مرعشی، سیده منصوره. (1391). تحلیل محتوای کتاب‌های درسی بخوانیم و بنویسیم و هدیه آسمان سوره ابتدایی براساس معیارهای فلسفه برای کودکان. فصلنامه تفکر و کودک، پژوهشگاه علوم انسانی و مکالمات علوم انسانی و مکالمات فرهنگی، سال سوم.

میرزا بیگی، علی. (1384). برنامه‌‌ریزی درسی و طرح درس در آموزش رسمی و تربیت نیروی انسانی چاپ دوم، تهران: انتشارات سیطرون.

نیازیان، ملیحه (1393). تحلیل محتوای اشعار کتاب فارسی دوره ابتدایی براساس زبان، بیان، عاطفه،و ایماژ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس

واندن بروک، کارولین و همکاران. (1386). ادبیات کودک عامل پیوند کودکان دنیا : نگاهی به ادبیات کودکان فرانسه (ترجمه بهاره بهداد). تهران: انتشارات سوره مهر.

ویگوتسکی، لئولیمونوویچ. (1376). تفکر و زبان (ترجمه بهروز عزب دفتری). چاپ اول، تبریز: انتشارات نیما،.

هولستی،‌آل،‌‌‌آر.‌ (1999). تحلیل محتوا در علوم انسانی (ترجمه نادر سالار روند زاده امیری). چاپ اول، تهران : انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.

 

Alipour, M. (2000). To Analyze & Criticize Children Poems. Tehran, Tirgan.

Aminpour, Gh. (2008). Poetry and Childhood. 1st Edition, Tehran: Morvarid.

Aminpour, Gh. (1995). Poetry: A Return to Childhood. Journal of Child and Adolescent LiteraryResearch, Poetry Special Edition, 1, 8-47.

Anderson, J.J. (2005). Language and Imagination in the Gawain Poems. Manchester university press, oxford road, Manchester.

Barrow, W. (2010). Dialogic participation and the potential for philosophy for children. thinking skills and creativity, 5 (2), 61-69.

Borgonon, L.G., Barcelona, M.A., Garcia-Garcia, J.A., Alba, M. & Escalona, M.J. (2014). Software process modeling languages: A systematic literature review. Information and Software Technology, 56, 103-116.

Buysse, V., Peisner-Feinberg, E., Paez, M., Hammer, C.S. & Knowles, M. (2014). Effects of early education programs and practices on the development and learning of dual language learners : A review of the literature. Early Childhood Research Quarterly, 29, 765–785.

Carter, D. (2013). Teaching poetry in the primary school: Perspectives for a new generation. David Fulton Publishers, Great Britain, Milton Park, Abingdon.

 Chang, S.C. A. (2005). Developing in young children the spirit of enquiry through the use of thinking stories. the first international conference, National Institute of Education, Nanyang Technological University.

Dowker, A. (1989). Rhyme and alliteration in poems elicited from young children. Journal of Child Language, 16, 1, 181-202.

Gordon, J. (2008). True Soundings: The Findings of the 2007 ofsted Report ‘Poetry in Schools' and Pupils' Responses to Poetry They Hear. Changing English: Studies in Culture and Education, 15 (2), 223-233.

Groff, P.J. (1962). Figures of Speech in Poems by Children. The Elementary School Journal, 63, 3, 136-140.

Hejri, M. (2004). Reconciliation of Myth and Logic in Rational Paradigm of Child. Journal of Child and Adolescent Literary Research, 9 (36), 34-59.

Jalali, M. (2011). Prosodic Rhythms in Children Poems , in Children Moon. 14th year, 3 (79).

Leal, B. (2005). Childhood beetwin literature and philosophy. Readings of childhood in manoel de barros poetry. childhood & philosophy, 1 (1).

Jun, X. (2008). On the Poems Dedicated to the Children. Journal of Ankang University.

Meuris, K., Maes, B. & Zink, I. (2014). Evaluation of Language and communication skills in adult keyword signing users with intellectual disability: Advantages of a narrative task. Research in Developmental Disabilities, 35, 2585-2601.

Miller, E.)2003). Verbal Play and Language Learning. Accessible at http://

ccat. Sas upenn. Edu/ emiller/ Amiga- article. Html.

 

Novak, B. E. (1995). Every Poet Is A Grown up Child. Journal of Child and Adolescent Literary Research, 1 (1), 50-52.

Rajab Zadeh, S. (1996). Introduction to Childish Spaces in Persian Poetry. Journal of Child and Adolescent Literary Research, Poetry Special Edition, 2, 6-21.

Russell, D.L. (1991). Literature for Children: A Short Introduction.

Salajegheh, P. (2008). From the Eastern Garden – theories on children poems criticism. Intellectual Development of Children Institute, Tehran.

Schwarzwald, O. (1988). Language Problems as Reflected in Hebrew Poems for Children. language Problems & Language Planning, 12, 3, 239-251.

Seyed Abadi, A. (2001). Poems in Margin – a study on children poems. Tehran, Vijeh Nashr.

Semino, E. (1997). Language and World Creation in Poems and Other Texts. Addison Wesley Longman, Milton Park,Abingdon.

Smulders, S. (2002). The Good Mother: Language, Gender, and Power in Ann and Jane Taylor's Poetry for Children. Children's Literature Association Quarterly, 27 (1), 4-15.

Stemler, S. (2001). An overview of content analysis. Practical Assessment, Research & Evaluation, 7 (17).

Taghavi Shavazi, T., Edalati, A. & Ghadar Band Shirazifard, Z. (2012). Intellectual and Literary Tendencies of Children Poems in Iran. Journal of Sociological Research, 3 (2), 288-304.

Yamin, S. (2007). Yang Wanli's Poems Imbued with Childish Interest and His Viewpoints on Children. Journal of Shanghai Normal University (Philosophy & Social Sciences Edition).

Yousefzadeh Ghouchani, N. (2013). Juvenility in Sohrab Sepehri’s Poetry. International Journal of Advanced Studies in Humanities and Social Science, 1 (11), 2379-2388.