چارچوبی برای طراحی الگوی مطلوب برنامه درسی «کار و فناوری» (با تأکید بر دوره متوسطه اول)

نویسندگان

1 دکترای برنامه‌ریزی درسی و استاد دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تبریز

2 دانشجوی دوره دکتری برنامه‌ریزی درسی دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تبریز

3 دکترای تعلیم و تربیت و استاد دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تبریز

4 دکترای برنامه‌ریزی درسی و استادیار دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تبریز

چکیده

در بیشتر کشورها، در دوره آموزش عمومی، حوزه‌ای از یادگیری با هدف تربیت فناورانه تعریف شده است. این حوزه در گذشته از الگوی آموزش‌های حرفه‌ای و فنی پیروی می‌کرد. در دهه آخر قرن بیستم این الگو تحت تأثیر تحولات اجتماعی، اقتصادی و فناورانه به سمت آموزش فناوری نوین تغییر جهت داد. با توجه به تأکید بر تربیت فناورانه در سند چشم انداز بیست ساله، سند تحول بنیادین در آموزش و پرورش و برنامه درسی ملی، این پژوهش با هدف ارائه چارچوبی برای برنامه‌ریزی درسی در درس کار و فناوری، به تحلیل اسناد، ادبیات پژوهشی و منابع برنامه‌های درسی آموزش فناوری در سطح جهانی پرداخته است. نتیجه این بررسی نشان دهنده توجه به سواد فناوری برای زندگی در قرن بیست و یکم به‌عنوان چشم انداز است که ایجاد درک فناورانه، توانایی استفاده و ارزیابی فناوری هدف‌های اصلی آن محسوب می‌شود. برنامه درسی کار و فناوری می‌تواند شامل اهداف متنوعی در برنامه درسی مطابق با دیدگاه؛ دیسیپلینی، شایستگی – محور، فرایند شناختی، ارتباط شخصی بازسازگرایی باشد که در قالب «واحد» برای تدریس آماده می‌شود. در این چارچوب منبع محتوا از تحلیل‌های سیستمی به دست می‌آید و در بردارنده ابعاد سه گانه مفهوم جامع فناوری؛ دانش، فرایند و زمینه است. همچنین روش تدریس با طبیعت روش‌هایی که مهندسان و فناوران بکار می‌گیرند متناسب است و سنجش دانش‌آموزان نیز بازتابی از روش تدریس و ماهیت فناوری خواهد بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Framework for Designing an Optimal Model for Work and Technology Course

نویسندگان [English]

  • Y A 1
  • M Ezzati 2
  • E FathiAzar 3
  • F Mahmoodi 4
ادیب، ی.، فتحی آذر، ا., & عزتی، م. (1393). تجارب معلمان پایه ششم از اجرایی برنامه درسی کار وفناوری. روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه اهواز، 183-206.

دولت جمهوری اسلامی ایران. (1384). سند چشم انداز بیست ساله (ایران 1404 ).

عزتی، م. (1389, آبان). مقایسه برنامه درسی آموزش حرفه و فن دوره راهنمایی ایران با برنامه‌های درسی مشابه در چند کشور دیگر. پایان نامه. تهران، ایران: دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی.

قانعی راد، م. ا., & مرشدی، ا. (1390). پیمایش فهم عمومی از علوم و فناوری مطالعه موردی شهروندان تهرانی. سیاست علم و فناوری، 3(1), 93-100.

گروه کار وفناوری سازمان پژوهش و برنامه ریزی درسی. (1393, 05 04). گروه کار و فناوری. بازیابی از صفحه اصلی: /tvoccd.medu.ir/tvoccdkarofanavari/index.php

مروارید، م. (1374). بررسی نحوه تالیف کتابهای حرفه وفن در دوره راهنمایی بر اساس تکنیک ویلیام رومی. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبایی.

معافی، م., غفاریان، س., شکری روشنق، ر., نقاشیان، ع., دین دوست، ج., علی عسگری، م., & فیض اله زاده، ت. (1377). مطالعه تطبیقی درس حرفه وفن با دروس مشابه درچند کشور. مرکز منابع. تهران: سازمان پژوهش و برنامه ریزی درسی.

نعمت الهی، س. (1364). بررسی مشکلات اجرایی برنامه درس شناخت حرفه وفن در مدارس راس راهنمایی شهر تهران از نگاه معلمین. طرح پژوهشی. سازمان پژوهش وبرنامه ریزی درسی.

وزارت آموزش و پرورش. (1350). کتاب‌های درسی شناخت حرفه و فن. وزارت آموزش و پرورش.

وزارت آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران. (1391). سند برنامه درسی ملی. تهران.

وزارت آموزش و پرورش،. (1379). آموزش حرفه و فن پایه اول راهنمایی. وزارت آموزش و پرورش، دفتر تألیف کتب درسی.

 

Clark, S. C. (1994). The Industrial Arts Paradigm Adjustment, Replacement, or Extinction? Center for Occupational Education, Ferris State University.

Zuga, K. F. (1990). Social Reconstruction Curriculum and Technology Education. Journal of Technology Education, 3(2), 48-58.

Cowen, R. (1996). Editorial. Comparative Education, 32(2), 149–150.

Custer, R. L. (1995). Examining the dimensions of technology. International Journal of Technology and Design Education, 5, 219-244.

Dale, E. (1969). Audiovisual methods in teaching (3 ed.). New York: Dryden press.

Devore, P. W. (1968). Structure and content foundations for curriculum development. Washington, DC: American Industrial Arts Association.

DeVore, P. W. (1987). cultural paradigms and technological literacy. 7. United States: STSpress.

Dewey, J. (1916). DEMOCRACY AND EDUCATION. New York: Macmillan.

Dugger, S. W. (1993). What are the relationship between Technology, Science and Mathmathics? In I. Mottier, J. R. Raat, & M. De Vries, Technology Education and the Envirnment Improving Our environment through tecnology education (pp. 174-188). Eindhoven: PATT Foundation.

Dyrenfurth, M. J. (1991). Technology literacy synthesized. In M. J. Dyrenfurth. In M. J. Dyrenfurth, & M. Kozak (Eds.), Technological literacy (pp. 138-183). Peoria,, IL: Glencoe/McGrawhill.

Engestrom, Y. (1999). Perspectives on activity theory. Cambridge:. Cambridge: University Press.

Erekson, T. (1992). Technology Education from the Academic Rationalist Theoretical

Folkman, S., & Lazarus, R. S. (1980). An analysis of coping in a middle-aged community sample. Journal of Health and Social Behavior, 21(3), 219-239.

Frank, M. (2005). A systems approach for developing technological literacy. Journal of Technology Education, 17(1), 19-34.

Herschbach, D. R. (1992). Technology and Efficiency: Competencies as Content. Journal of Technology Education, 3(2, Spring), 11-25.

Hill, A. M. (1997). Reconstructionism in Technology Education. International Journal of Technology and Design Education, 7, 121-139.

Hill, R. B. (1997). The Design of an Instrument to Assess Problem Solving Activities in Technology Education. Journal of Technology Education, 9(1).

International Technology Education Association (ITEA). (2006). Technology for all Americans, a rational and structure for the study of technology. Reston: VA: Author.

International technology education association. (2006). Executive Summary of Standard for Technology literacy: Content for the Study of Technology. reston: ITEA.

Jacobson, M. J., & Wilensky, U. (2006). Complex systems in education: Scientific and educational importance and implications for the learning sciences. Journal of the Learning Sciences, 15(1), 11-34.

Johnson, S. D. (1992). A Framework for Technology Education Curricula,Which Emphasizes Intellectual Processes. Journal of Technology Education, 3(2, Spring ), 26-36.

Kay, J. J., & Foster, J. (1999). about teaching systems thinking. In G. Savage, & P. Roe (Ed.), HKK Conference (pp. 165-172). Ontario: University of Waterloo.

Kelley, T., & Kellam, N. (2009). A theoretical framework to Guide the re-engineering of technology education. Journal of Technology Education, 20(2).

Kolb, D. (1984). Experientia learning. Englewood, NJ: Prentice Hall.

LaPorte, J. E. (2001). Of melting pots, football drafts, and Professor Jackson. Journal of Technology Education, 12(2), 2-4.

Lewis, T. (2005). Coming to Terms with Engineering Design as Content. Journal of Technology Education, 16 (2), 37-54.

Lewis, T. (2000). Technology Education and Developing Countries. International Journal of Technology and Design Education, 163–179.

Lewis, T. (2006). Design and Inquiry: Bases for an Accommodation between Science and Technology Education in the Curriculum? Journal of Research in Science Teaching, 43(3), 255–281.

Mehrmohammadi, M. (2013). Recognition of “technology education” as a null aspect of school curriculum and an exigency in the Islamic world. Journal of Curriculum Studies (J.C.S.), 7(28), 117-138.

Ministry of Education Province of British Columbia. (1995). Integrated Resource Package Technology Education 8to10.

Missouri Department of Elementary & Secondary Education Division of Career Education. (2002). Missouri Technology Education Guide.

Morrison, H. C. (1931). The practice of teaching in the secondary school. Chicago: University of Chicago Press.

Papert, S. (1980). Mindstorms, children, computers and powerful ideas. New York: Basic Books Inc.

Perkins, D. (1984). Creativity by design. Educational Leadership, 42(1), 18-25.

Petrina, S. (1992). Curriculum Change in Technology Education: A Theoretical Perspective on Personal Relevance Curriculum Designs. Journal of Technology Education, 3(2), 37-47.

Petrina, S. (2004). The politics of curriculum and instructional design/theory/form. Interchange, 35(1), 81-126.

Petrina, S. (2007). Advanced Teaching Methods for the Technology Classroom. Hershey • London • Melbourne • Singapore: Information Science Publishing.

Piajet, J. (1952). The origins of intelligence in children. (M. Cook, Trans.) New York: International Universities Press.

Pratzner, F. (1985). The vocational education paradigm: Adjustment, replacement or extinction? Journalof Industrial Teacher Education, 22(2), 6.

Rasinen, A. (2003). An Analysis of the Technology Education Curriculum of Six Countries. Journal of Technology Education, 15 (1).

Schiro, M. S. (2008). Curriculum Theory. Boston: SAGE Publications.

Verner, M. I., & Hershko, E. (2003). School graduation project in robot design: A case study of team learni ng experiences and outcomes. Journal of Technology Education, 14(2), 40–55.

Vygotsky, L. (1986). Thought and language. Cambridge, MA: MIT Press.

Wicklein, R. C. (1996). Processes of a technologist: Key curriculum component for technology education. Unpublished manuscript.

Wicklein, R., Cameron, P., & Smith, J. (2009). Essential Concepts of Engineering Design Curriculum in Secondary Technology Education. Journal of Technology Education, 20(2).

Williams, P. J. (2001). Design: The Only Methodology of Technology? Journal of Technology Education, 34-51.